Το σύμπτωμα του ιλίγγου (vertigo) δεν είναι πάντα αποτέλεσμα προβλήματος στο αυτί. Υπάρχουν διαφορετικοί μηχανισμοί που μπορούν να οδηγήσουν σε συμπτώματα αστάθειας, ζάλης ή αποπροσανατολισμού:
⠀
🔸 Αιθουσαίος ίλιγγος (π.χ. BPPV): προκύπτει από διαταραχές του έσω ωτός.
🔸 Κεντρικός ίλιγγος: προκαλείται από βλάβες στον εγκέφαλο ή την παρεγκεφαλίδα.
🔸 Αυχενογενής ίλιγγος (Cervicogenic Dizziness): σχετίζεται με αλλοίωση της πληροφορίας από τους ιδιοδέκτικούς υποδοχείς της αυχενικής περιοχής (μύες, αρθρώσεις, σύνδεσμοι), οδηγώντας σε αισθητηριακή δυσαρμονία και αστάθεια.
⠀
📊 Έρευνες δείχνουν:
🔹 43% των ασθενών με χρόνιο αυχενικό πόνο αναφέρουν ζάλη (Knapstad et al., 2022).
🔹 57% των ασθενών με ίλιγγο παρουσιάζουν ταυτόχρονα πόνο στον αυχένα ή στους ώμους (Malmstrom et al., 2020).
🔹 Η αυχενική δυσλειτουργία μπορεί να εντείνει ή να συντηρεί τα συμπτώματα, ακόμα και σε διαγνωσμένους ασθενείς με BPPV (Micarelli et al., 2022).
⠀
🔬 Το μοντέλο της αισθητηριακής δυσαρμονίας (sensory mismatch) εξηγεί πώς διαταραχή της αυχενικής ιδιοδεκτικότητας μπορεί να συγκρούεται με τα αιθουσαία και οπτικά ερεθίσματα, προκαλώντας συμπτώματα όπως:
- αστάθεια
- αποπροσανατολισμό
- κόπωση
- αποφυγή κινήσεων
⠀
📌 Παράλληλα, χρόνια αυχενική δυσλειτουργία μπορεί να οδηγήσει σε εσφαλμένη αισθητηριακή προσαρμογή του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος (maladaptation), ενισχύοντας τα συμπτώματα και τη συναισθηματική επιβάρυνση (π.χ. άγχος, υπερεπαγρύπνηση).
⠀
🛠️ Η σωστή διαφορική διάγνωση είναι καθοριστική. Δεν υπάρχει ακόμα gold standard test για τον αυχενογενή ίλιγγο, γι’ αυτό απαιτείται:
✔️ Αναλυτικό ιστορικό
✔️ Δοκιμές αποκλεισμού άλλων αιτίων (π.χ. BPPV, PPPD, αγγειακά)
✔️ Εξέταση της αυχενικής λειτουργίας
✔️ Συνδυαστική αξιολόγηση ισορροπίας & οφθαλμοκινητικών λειτουργιών
⠀ - 💡 Η θεραπεία πρέπει να είναι εξατομικευμένη:
👉 Σε ασθενείς με πιθανή αυχενογενή συμμετοχή, η χειροπρακτική ή φυσικοθεραπευτική παρέμβαση που στοχεύει στη βελτίωση της αυχενικής ιδιοδεκτικότητας και της κινητικότητας δείχνει θετικά αποτελέσματα (Reid et al., 2025).
👉 Η αιθουσαία αποκατάσταση σε συνδυασμό με αισθητικοκινητική εκπαίδευση μπορεί να βελτιώσει την ισορροπία και την ποιότητα ζωής.
⠀ - 🔍 Συμπέρασμα:
Ο ίλιγγος μπορεί να είναι αποτέλεσμα συνεργασίας ή σύγκρουσης μεταξύ αυχένα, αυτιού και εγκεφάλου.
➡️ Η σωστή αξιολόγηση είναι το πρώτο βήμα για αποτελεσματική παρέμβαση.
➡️ Η εξατομίκευση δεν είναι πολυτέλεια, είναι ανάγκη.
⠀
Εμπιστευτείτε μας!
⠀
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
- De Hertogh W, Van de Perre S, Vandaele D, Vanhoorne B, Claesen L, Meeus M, & Coppieters I. How to diagnose cervicogenic dizziness. Frontiers in Neurology. 2025 Mar 17;16:1545241. doi:10.3389/fneur.2025.1545241. PubMed
- Reid, Susan & Callister, Robin & Snodgrass, Suzanne & Katekar, Michael & Rivett, Darren. (2015). Long-term outcomes of mulligan sustained natural apophyseal glides and Maitland passive joint mobilisations for chronic cervicogenic dizziness: a randomised trial. Physiotherapy. 101. e1270-e1271. 10.1016/j.physio.2015.03.1180.
- Malmstrom E, Struckmann W, Persson J, et al. Pain trajectories of dorsomedial prefrontal intermittent theta burst stimulation versus sham treatment in depression. BMC Neurology. 2020;20:311. doi:10.1186/s12883-020-01881-3. BioMed Central+1