Ο όρος τεκμηριωμένη πρακτική (evidence-based practice) χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο στον χώρο της υγείας και της αποκατάστασης. Τι σημαίνει όμως πραγματικά;

Η τεκμηριωμένη πρακτική δεν αφορά μόνο την επιστημονική έρευνα. Είναι ένας τρόπος λήψης κλινικών αποφάσεων που συνδυάζει τα καλύτερα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα, την κλινική εμπειρία του θεραπευτή και τους στόχους, τις ανάγκες και τις προτιμήσεις του ασθενούς.

Επιστημονικά δεδομένα

Η σύγχρονη φυσικοθεραπεία και αποκατάσταση οφείλουν να βασίζονται στα καλύτερα διαθέσιμα ερευνητικά δεδομένα.

Η επιστημονική βιβλιογραφία βοηθά τον θεραπευτή να γνωρίζει ποιες παρεμβάσεις έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικές, σε ποιες περιπτώσεις και υπό ποιες προϋποθέσεις.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι υπάρχει μία θεραπεία που είναι κατάλληλη για όλους.

Κλινική εμπειρία και συλλογισμός

Η επιστημονική γνώση πρέπει να μεταφραστεί σε μια σωστή κλινική απόφαση.

Η αξιολόγηση του ασθενούς, η αναγνώριση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών κάθε περίπτωσης και η επιλογή και προσαρμογή των κατάλληλων παρεμβάσεων απαιτούν κλινική εμπειρία και συλλογισμό.

Ο θεραπευτής δεν εφαρμόζει απλώς ένα πρωτόκολλο. Χρησιμοποιεί την επιστημονική γνώση και την κλινική του εμπειρία για να σχεδιάσει μια παρέμβαση που είναι ασφαλής, εξατομικευμένη και ουσιαστική για τον συγκεκριμένο άνθρωπο.

Οι στόχοι και οι προτιμήσεις του ασθενούς

Ο τρίτος πυλώνας είναι ο ίδιος ο ασθενής.

Οι προσωπικοί στόχοι, οι καθημερινές δραστηριότητες, οι ανησυχίες και οι προτιμήσεις του αποτελούν σημαντικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας.

Για κάποιον, στόχος μπορεί να είναι η επιστροφή στην εργασία. Για κάποιον άλλο, η επιστροφή στην άθληση ή η δυνατότητα να πραγματοποιεί χωρίς περιορισμούς μια συγκεκριμένη καθημερινή δραστηριότητα.

Η αποκατάσταση έχει πραγματική αξία όταν η βελτίωση μεταφράζεται σε κάτι σημαντικό για τη ζωή του ασθενούς.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;

Η τεκμηριωμένη πρακτική δεν σημαίνει ότι υπάρχει μία «σωστή» θεραπεία για κάθε πρόβλημα.

Σημαίνει ότι ο θεραπευτής αξιολογεί τον ασθενή, εξετάζει τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα, χρησιμοποιεί την κλινική του κρίση και, σε συνεργασία με τον ασθενή, διαμορφώνει ένα θεραπευτικό πλάνο που ανταποκρίνεται στους συγκεκριμένους στόχους του.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στην αποκατάσταση, όπου η πορεία μπορεί να διαφέρει σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο. Δύο άτομα με την ίδια διάγνωση μπορεί να έχουν διαφορετικά συμπτώματα, διαφορετικούς λειτουργικούς περιορισμούς και διαφορετικές ανάγκες.

Γι’ αυτό η θεραπεία δεν θα πρέπει να καθορίζεται αποκλειστικά από τη διάγνωση, αλλά από την ατομική κλινική εικόνα και τους στόχους του κάθε ασθενούς.

Και πόσες συνεδρίες χρειάζονται;

Στην ιδιωτική πρακτική, ένα από τα πιο συχνά ερωτήματα είναι πόσες συνεδρίες θα χρειαστούν.

Δεν υπάρχει ένας προκαθορισμένος αριθμός που να είναι κατάλληλος για όλους.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, λίγες συνεδρίες μπορεί να είναι αρκετές. Σε άλλες, η φύση του προβλήματος και οι λειτουργικοί στόχοι του ασθενούς μπορεί να απαιτούν περισσότερο χρόνο.

Ο στόχος δεν είναι ούτε η τεχνητή παράταση της θεραπείας ούτε η πρόωρη διακοπή της. Είναι η εφαρμογή της κατάλληλης θεραπευτικής παρέμβασης για όσο διάστημα προσφέρει ουσιαστικό όφελος στον ασθενή.

Παράλληλα, σημαντικό μέρος της σύγχρονης αποκατάστασης είναι η εκπαίδευση του ασθενούς και η σταδιακή ενίσχυση της ικανότητάς του να διαχειρίζεται ο ίδιος την κατάστασή του.

Οι τρεις πυλώνες της σωστής παροχής φροντίδας

Η τεκμηριωμένη πρακτική δεν είναι επιλογή ανάμεσα στην έρευνα και την εμπειρία.

Είναι ο συνδυασμός επιστημονικής τεκμηρίωσης, κλινικού συλλογισμού και συνεργασίας με τον ασθενή, με έναν κοινό στόχο: την καλύτερη δυνατή φροντίδα για τον συγκεκριμένο άνθρωπο.

Η επιστήμη μας δείχνει τι είναι πιθανό να λειτουργήσει.
Ο κλινικός συλλογισμός βοηθά να αποφασίσουμε πώς και πότε θα εφαρμοστεί.
Και η συνεργασία με τον ασθενή καθορίζει τι έχει πραγματική αξία για τη δική του ζωή.

Αυτός είναι ο πυρήνας μιας σύγχρονης, υπεύθυνης και πραγματικά εξατομικευμένης προσέγγισης στην αποκατάσταση όπως την προσφέρουμε στο κέντρο μας.