Συμπτωματολογία

Οι κρανιογναθικές δυσλειτουργίες, γνωστές και ως διαταραχές της κροταφογναθικής άρθρωσης (ΚΓΔ), αποτελούν μια ομάδα παθολογικών καταστάσεων που επηρεάζουν τη λειτουργία της γνάθου, των μυών μάσησης και των αρθρώσεων που συνδέουν το κρανίο με την κάτω γνάθο. Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν πόνο ή δυσκαμψία στην κροταφογναθική περιοχή, πονοκεφάλους, εμβοές (βουητά στα αυτιά), ιλίγγους και δυσκολία στη μάσηση ή στο άνοιγμα του στόματος.

Η ακριβής αιτιολογία των ΚΓΔ παραμένει πολύπαραγοντική, περιλαμβάνοντας μηχανικούς παράγοντες (π.χ. δυσλειτουργία της άρθρωσης, κακή σύγκλειση), μυοσκελετικές δυσλειτουργίες της αυχενικής μοίρας, ψυχολογικούς παράγοντες όπως το άγχος, αλλά και τραυματισμούς ή μικροτραυματισμούς.

Ο ρόλος του αυχένα

Πολλοί ασθενείς με ΚΓΔ αναφέρουν εμβοές και επεισόδια ιλίγγου. Η ανατομική και λειτουργική εγγύτητα της κροταφογναθικής άρθρωσης με το μέσο και έσω αυτί μπορεί να προκαλέσει μηχανικές ή νευρολογικές διαταραχές που συμβάλλουν στην εκδήλωση αυτών των συμπτωμάτων.

Επιπλέον, δυσλειτουργίες της άνω αυχενικής μοίρας, οι οποίες συχνά συνυπάρχουν με ΚΓΔ, μπορούν να επηρεάσουν την αιθουσαία και ακουστική λειτουργία μέσω αντανακλαστικών μηχανισμών.

Ο ρόλος της φυσικοθεραπείας

Η φυσικοθεραπευτική προσέγγιση στις ΚΓΔ είναι πολυδιάστατη και βασίζεται σε μια εξατομικευμένη κλινική αξιολόγηση. 

• Απευθείας θεραπεία της κροταφογναθικής άρθρωσης και των μυών μάσησης.
• Εξειδικευμένες τεχνικές oστεοπαθητικών χειρισμών (manual therapy) για τη βελτίωση της κινητικότητας και τη μείωση του πόνου.
• Αξιολόγηση και θεραπεία της αυχενικής μοίρας:
• Εξάσκηση λειτουργικών ασκήσεων για την ενίσχυση της σταθερότητας της άρθρωσης και την αποκατάσταση του φυσιολογικού κινητικού προτύπου.
• Συμβουλευτική σε θέματα στάσης σώματος και εργονομίας.

Η εκπαίδευση σε σωστή στάση και συνήθειες ζωής μπορεί να μειώσει τα μηχανικά φορτία στην ΚΓΔ και την αυχενική περιοχή. 

Συμπληρωματικές τεχνικές όπως βελονισμός και τεχνικές χαλάρωσης μπορούν να συμβάλλουν στη μείωση του μυϊκού σπασμού και του άγχους που επιδεινώνει τα συμπτώματα. 

Η έγκαιρη παρέμβαση και η συνεργασία μεταξύ φυσικοθεραπευτή, οδοντιάτρου, ωτορινολαρυγγολόγου και άλλων επαγγελματιών υγείας μπορούν να οδηγήσουν σε βέλτιστα αποτελέσματα αποκατάστασης.

Πηγές:

• Durham J, Newton-John TR, Zakrzewska JM. (2015). Temporomandibular Disorders. BMJ, 350:h1154.
• Ferreira CLP, Da Silva MA, De Felício CM. (2015). Orofacial myofunctional therapy in temporomandibular disorders: a systematic review. International Journal of Oral and Maxillofacial Surgery, 44(8), 1013-1020.
• Michelotti A, Iodice G. (2010). The role of muscle in temporomandibular disorders. Current Oral Health Reports, 1(2), 65-70.
• de Leeuw R, Klasser GD. (2018). Orofacial Pain: Guidelines for Assessment, Diagnosis, and Management. Quintessence Publishing.